5. Eş Anlamlı (Anlamdaş) Sözcükler
KPSS Türkçe yolculuğunda Eş Anlamlı (Anlamdaş) Kelimeler, ilk bakışta sadece ezber gibi görünse de hafıza teknikleriyle zihne kazınması oldukça kolay bir konudur.
Bu konuyu hafızanda kalıcı hale getirmek için “Aynı Yolun Yolcuları” ve “Maske Tekniği” yöntemlerini kullanacağız.
1. Hikayeleştirme: “Aynı Yolun Yolcuları”
Eş anlamlı kelimeleri, farklı kıyafetler giymiş ama aslında aynı kişi olan oyuncular gibi düşün. Yazılışları tamamen farklıdır (farklı kostümler), ama görevleri ve anlamları (kişilikleri) aynıdır.
Örnek: “Siyah” ve “Kara”.
Hafıza Çivisi: Gece kapkaranlık bir yolda yürüyorsun. Birisi sana “Siyah bir kedi geçti” diyor, diğeri “Kara bir kedi geçti” diyor. İkisi de aynı kediden bahsediyor. Kostüm değişti, kedi aynı kaldı.
2. Maske Tekniği (Görsel Hafıza)
Bir kelimenin üzerine diğerini bir maske gibi takabildiğini hayal et. Eğer maske tam oturuyorsa, onlar eş anlamlıdır.
| Temel Kelime | Maskesi (Eş Anlamlısı) | Hafıza İpucu |
| Cevap | Yanıt | Sınav kağıdında “Cevaplar” yerine “Yanıtlar” yazdığını hayal et. |
| Hediye | Armağan | Paketin içinden hem bir “Hediye” hem de üzerinde “Armağan” yazan bir kart çıktığını düşün. |
| Vatan | Yurt | Ay yıldızlı bayrağın dalgalandığı bir “Vatan” toprağına “Yurt” binası dikildiğini hayal et. |
| Biçim | Şekil | Hamurdan bir “Biçim” yaparken ona “Şekil” verdiğini düşün. |
3. KPSS İçin Kritik Uyarı: “Cümledeki Yer” Tuzağı
KPSS’de en çok yapılan hata, her kelimenin her zaman birbiri yerine geçebileceğini sanmaktır. Bazı kelimeler bağlama göre eş anlamlıdır.
Örnek: “Kara” ve “Siyah”.
“Kara gün dostu” diyebilirsin ama “Siyah gün dostu” dersen anlam bozulur.
Hafıza Tekniği: Kelimeleri birbirinden ayrılmayan “yapışık ikizler” gibi düşünme. Bazıları sadece belli cümlelerde el ele tutuşur.
4. Akılda Tutmak İçin Kodlamalar (L-A-M)
Zorlandığın bazı kelimeleri şu kısa kodla hatırlayabilirsin:
L – Lafız (Söz)
A – Ad (İsim)
M – Mana (Anlam)
Bu üçlüden Lafız farklı olsa da Mana aynı kalıyorsa, orada bir eş anlamlılık vardır.
Küçük Bir Antrenman
Aşağıdaki kelimelerin karşılığını zihninde bir “maske” gibi oturtmaya çalış:
Öğrenci $\rightarrow$ (Talebe) – Bilgi talep eden.
Muallim $\rightarrow$ (Öğretmen) – İlim veren.
Hüzün $\rightarrow$ (Keder) – Kalpteki ağırlık.
Bu teknikleri çalışırken sık sık kağıda bir kelime yazıp üzerine “eşini” bir bulut içinde çizersen, görsel hafızan bunu sınav anında kolayca geri çağıracaktır.
Yorum gönder