8. Sesteş (Eş Sesli) Sözcükler

KPSS Türkçe’nin “şakacı” konusu olan Sesteş (Eş Sesli) Sözcükler, sınavda dikkati ölçmek için birebirdir. Bu konuyu hafızana “Maskeli Baloda Tek Beden” ve “Gül-Yüz-Yol” Altın Üçlüsü teknikleriyle kazıyacağız.

İşte 2026 KPSS’de soru kaçırtmayacak o yöntemler:

1. “Maskeli Baloda Tek Beden” Tekniği

Sesteş kelimeleri şöyle hayal et: Bir “beden” (yazılış) var ama bu bedenin içine birbirini hiç tanımayan farklı ruhlar giriyor.

• Kural: Yazılışlar ve okunuşlar tıpatıp aynı, ama anlamlar arasında en ufak bir akrabalık bağı (kuzenlik bile) yoktur.

• Hafıza Çivisi: “Gül” kelimesini düşün.

  1. Bir yanda kırmızı bir çiçek (bitki).

  2. Diğer yanda kahkahayla gülmek (eylem).

  • Çiçek ile kahkaha arasında bir bağ var mı? Hayır. O zaman bunlar sesteştir.

2. “Gül – Yüz – Yol” Hikayesi (En Çok Çıkanlar)

Bu üç kelime KPSS’nin favorisidir. Bunları bir hikayede birleştirelim:

“Bir genç, elinde kırmızı bir GÜL (çiçek) ile, YOL (güzergah) kenarında duruyordu. Mutluluktan GÜL-üyordu (eylem). Derken göle girdi ve YÜZ-meye (eylem) başladı. Kıyıya çıktığında cebinde tam YÜZ (sayı) TL olduğunu fark etti, YÜZ-ünde (çehre) bir tebessüm oluştu.”

• Analiz: Bu kısa hikayede kelimeler aynı yazıldı ama hepsi farklı dünyaların insanı.

3. “Şapka (Düzeltme İşareti) Engeli” Tekniği

Hafızana şu kuralı KIRMIZI harflerle yaz: Şapkalar (^) sesteşliği bozar! Şapka giyen kelime, artık aynı “beden” değildir, ses değişmiştir.

• Örnek: * Hala (Babanın kız kardeşi) $\neq$ Hâlâ (Henüz) $\rightarrow$ Sesteş DEĞİLDİR.

  • Kar (Beyaz yağış) $\neq$ Kâr (Kazanç) $\rightarrow$ Sesteş DEĞİLDİR.

• Hafıza Tekniği: Şapkayı bir “bariyer” olarak düşün. İki kelime arasına şapka girdiyse, seslerin yolu ayrılmıştır; artık sesteş olamazlar.

4. Temel vs. Yan Anlam Tuzağı

KPSS’de en çok buradan elenirsin. Bir kelimenin yan anlamı veya mecaz anlamı sesteşlik oluşturmaz.

• Tuzak: “Kapının kolu” ile “Benim kolum” sesteş midir?

• Cevap: HAYIR! Çünkü kapının kolu, senin kolundan türemiştir (şekil benzerliği).

• Hafıza Çivisi: Eğer kelimeler arasında “biçim, şekil veya görev” benzerliği varsa onlar akrabadır, sesteş (yabancı) değildir.

5. KPSS Şifre Tablosu (Sık Karıştırılanlar)

Küçük Bir Antrenman

Aşağıdaki cümlede sesteş kelimeyi bul ve iki farklı ruhu (anlamı) hayal et:

“Bu yaz, bize güzel bir yazı yaz.”

• Cevap: Yaz (Hem mevsim hem de eylem olarak kullanılmış).