11. Nicel ve Nitel Anlamlı Sözcükler

KPSS Türkçe’nin “sayısal” ve “sözel” dengesi olan Nicel ve Nitel Anlam, aslında hayatın her alanında kullandığımız bir ayrım. Bu konuyu hafızana “Metre ve Kalp” ile “C (Cetvel)” teknikleriyle mühürleyelim.

İşte 2026 KPSS’de bu ikiliyi asla karıştırmamanı sağlayacak yöntemler:

1. “Nicel” Anlam: “C” Harfi Şifresi (Sayısal Hafıza)

“Nicel” kelimesinin içindeki “C” harfini gör. Bu “C” sana şu üç şeyi hatırlatsın:

1. Cetvel

2. Cihaz (Tartı, termometre vb.)

3. Cetvel ile ölçülebilir.

• Kural: Eğer bir kavramı sayabiliyorsan, tartabiliyorsan veya ölçebiliyorsan o Ni-C-eldir.

• Hafıza Çivisi: “Okul eve çok yakın.” (Yakınlık metre ile ölçülür mü? Evet. O zaman Nicel).

• Örnekler: Ağır paket, geniş salon, yüksek bina, soğuk hava.

2. “Nitel” Anlam: “L” Harfi Şifresi (Kalite Hafıza)

“Nitel” kelimesinin sonundaki “L” harfine odaklan. Bu “L” sana şunu hatırlatsın:

1. Lezzet

2. Latife (Güzellik, hoşluk)

3. Liyakat (Özellik, karakter)

• Kural: Eğer bir kavram bir varlığın nasıl olduğunu, özelliğini veya kalitesini bildiriyorsa ve bu durum ölçülemiyorsa o Nite-Ldir.

• Hafıza Çivisi: “Çok yakın bir dostuz.” (Dostluğun yakınlığı metreyle ölçülür mü? Hayır. O zaman Nitel).

• Örnekler: Lezzetli yemek, dürüst insan, kötü davranış, ekşi bakış.

3. “Kıyafet Değiştirme” Tuzağı (KPSS’nin Favorisi)

Aynı kelime, girdiği cümleye göre hem nicel hem nitel olabilir. Kelimenin “kıyafetine” (cümledeki görevine) dikkat et!

4. “Tartı Testi” (Hızlı Karar Verme)

Sınavda takıldığın an kelimeyi hayali bir tartıya veya cetvele koy:

• Cevap sayısal bir değerse: Nicel (C = Cetvel)

• Cevap bir yorum veya sıfatsa: Nitel (L = Liyakat/Kalite)

5. KPSS Şifresi: “Nasıl?” Sorusu

Nitel anlamlı sözcükler genellikle isme sorulan “Nasıl?” sorusunun cevabıdır ve bir sıfattır. Ancak Nicel anlamda bu “nasıl” sorusu bize miktarı (ne kadar olduğunu) fiziksel olarak verir.

• Slogan: Sayabiliyorsan Ni-C-el, Sevebiliyorsan/Yorumluyorsan Nite-L!