KPSS Türkçe’de Kesinlik cümleleri, Olasılık (İhtimal) konusunun tam zıddıdır. Sınavda genellikle “Hangisinde bir kesinlik söz konusudur?” ya da “Hangisi anlamca kesinlik bildirir?” şeklinde karşımıza çıkar.
Bu konuyu hafızana kazımak için “Mühür ve İmza” tekniğini kullanacağız.
Zihninde resmî bir belge hayal et. Bu belgenin altında ıslak bir imza ve üzerinde kırmızı bir mühür var. Bu belgeye “Tartışmaya Kapalı Belge” diyoruz. Kesinlik cümlelerinde “belki”, “olabilir” gibi gri alanlar yoktur; her şey siyah ya da beyazdır.
Anahtar Kelimeler (Mührün Üzerindeki Yazılar):
Asla, hiç, hiçbir zaman (Olumsuz kesinlik)
Kuşkusuz, şüphesiz, mutlaka, tam
Kesinlikle, elbet, kuşku yok ki
KPSS’de en çok kafa karıştıran yer burasıdır. -dır / -dir eki cümleye hem olasılık hem de kesinlik katabilir. Aradaki farkı “Mühür” tekniğiyle ayıralım:
Kesinlik Bildiren: “Sınav başvuruları bugün bitmiştir.” (Süre doldu, mühür basıldı, tartışma bitti.)
Olasılık Bildiren: “Annem şimdi eve varmıştır.” (Tahmin ediyorum, mühür yok, belki yoldadır.)
“Toplantı tam saat ikide başlayacak.”
( “Tam” kelimesi ve net saat, cümleyi yoruma kapatır. Bu bir mühürdür.)
“Bu konu hakkında hiçbir bilgim yok.”
( “Hiçbir” kelimesi netlik bildirir. Bilmemek de bir kesinliktir.)
“Kuşkusuz, bu eser yüzyıllar boyu okunacaktır.”
( “Kuşkusuz” kelimesi şüpheyi (bulutu) dağıtır ve cümleyi kesinleştirir.)
| Cümle Tipi | Kodlama | Örnek Kelime | Duygu |
| Olasılık | Bulut (Gri) | Belki, sanırım | Kararsızlık |
| Kesinlik | Mühür (Kırmızı) | Mutlaka, asla | Netlik |
Bir cümlenin “Kesinlik” bildirmesi, onun her zaman doğru olduğu anlamına gelmez. Kişi kendi düşüncesini de kesin bir dille (mühürleyerek) söyleyebilir.
Örnek: “O benim için dünyanın en iyi insanıdır.” $\rightarrow$ Bu cümle özneldir ama anlamca kesinlik bildirir. Çünkü “belki iyi insandır” demiyor, noktayı koyuyor.
Aşağıdaki cümlede kesinlik var mıdır?
“Hiç kuşku yok ki bu bayram daha coşkulu geçecek.”
Cevap: Evet, vardır. “Hiç kuşku yok ki” ifadesi cümleyi yoruma kapatan bir “mühür” görevi görür.
Yorum gönder