12. Öznel Yargı (Öznellik)

KPSS Türkçe’de Nesnel Yargı’nın tam zıttı olan Öznel Yargı, soruların içinde “Kişisel görüşe yer verilmiştir” veya “Kanıtlanabilirlik açısından farklıdır” şeklinde karşımıza çıkar. Hafıza teknikleriyle bu konuyu “kalbinin sesi” haline getirelim.

1. Öznel Yargı Nedir? (Mantık Çerçevesi)

Söyleyenin kendi duygu, düşünce, beğeni veya yorumunu içeren; doğruluğu ya da yanlışlığı kişiden kişiye değişen, ispatlanamayan yargılardır.

🧠 Hafıza Tekniği: “Gözlük” Yöntemi

Zihninde herkesin farklı renkte bir gözlük taktığını hayal et.

• Sen mavi gözlükle bakıyorsun: “Bu manzara huzur verici,” diyorsun.

• Arkadaşın kırmızı gözlükle bakıyor: “Bu manzara çok sıkıcı,” diyor.

• Kural: Eğer bir cümle “renkli gözlüklerle” (kişisel bakış açısıyla) kurulmuşsa o Özneldir.

Kodlama: “Öznel” kelimesindeki “ÖZ” köküne odaklan. Senin **”Öz”**ünle, senin ruhunla ilgilidir.

2. Öznellik Testi (Sağlama Yöntemi)

Bir cümlenin öznel olduğunu anlamak için şu sihirli soruyu sor:

• “Bence mi?” (Eğer cümlenin başına “Bence” getirdiğinde anlam bozulmuyorsa o cümle özneldir.)

3. Örneklerle Zihin Kodlama

Öznel yargıları hafızanda “Yorum Kutusu” olarak sakla:

• Örnek 1: “Yazarın akıcı bir anlatımı var.”

  • Analiz: Sana akıcı gelen, başkasına sıkıcı gelebilir. (Öznel)

• Örnek 2: “İstanbul, dünyanın en güzel şehridir.”

  • Analiz: “En güzel” ifadesi bir beğenidir, ispatlanamaz. (Öznel)

• Örnek 3: “Mavi renk insana mutluluk verir.”

  • Analiz: Bir başkası maviyi soğuk ve hüzünlü bulabilir. (Öznel)

4. KPSS İçin “Sıfat” Tuzağına Dikkat!

Cümle içerisinde duygu belirten sıfatlar görüyorsan (güzel, çirkin, harika, sıkıcı, etkileyici, akıcı, başarılı), orada mutlaka öznellik vardır.

• Nesnel: “Kitap 300 sayfa.” (Sayılabilir, kanıtlanabilir.)

• Öznel: “Kitap çok kalın.” (Kime göre kalın? 1000 sayfalık kitap okuyan biri için 300 sayfa incedir.)

5. Öznel Yargı vs. Nesnel Yargı (Hızlı Ayırt Etme)

💡 Hafıza Çivisi (Akrostiş)

Öznelliği unutmamak için “YORUM” kelimesini hatırla:

• Y – Yanıltıcı olabilir (Kişiye göre değişir).

• O – Onaylanması gerekmez (Senin fikrindir).

• R – Renk katar (Duygu içerir).

• U – Umumi (Genel) değildir.

• M – Mutlak gerçek değildir.