27. Tasarı
KPSS Türkçe’nin “Cümlede Anlam” testlerinde Beklenti ile en çok karıştırılan, ancak “direksiyonun senin elinde olduğu” konuya geldik: Tasarı (Plan). Hafıza teknikleriyle bu konuyu zihninde bir “mimari proje” gibi somutlaştıralım.
1. Tasarı Nedir? (Mantık Çerçevesi)
Tasarı; gelecekte yapılması planlanan, zihinde kurulan bir işin veya projenin dile getirilmesidir. Kısacası, bir kişinin kendi yapacağı işe dair kurduğu plandır.
🧠 Hafıza Tekniği: “Mimar ve Proje” Yöntemi
Zihninde masasının başında bir mimar canlandır. Önünde boş bir kağıt var ve bir ev çiziyor. Ev henüz ortada yok ama mimar “Şuraya balkon yapacağım, burayı maviye boyayacağım,” diyor.
Kural: İş henüz yapılmamış ama yapılmasına karar verilmiş.
Kodlama: “Tasarı” -> “Taslak” hazırlamak. Senin hazırladığın bir taslak.
2. Tasarı Cümlesinin Anahtar Kelimeleri
Cümle içerisinde şu ifadeleri gördüğünde “Tasarı” alarmın çalmalı:
Planlıyorum / Düşünüyorum
Hedefliyorum / Amaçlıyorum
Yazmayı / Yapmayı (İstiyorum anlamında)
…-eceğim / …-acağım (Kesin karar verilmiş gelecek zaman)
3. Örneklerle Zihin Kodlama
Aşağıdaki örnekleri “Mimarın Projesi” testiyle incele:
Örnek 1: “Önümüzdeki yaz emekli olup bir sahil kasabasına yerleşmeyi planlıyorum.”
Analiz: Geleceğe dair kendi kurduğu bir plan. (Tasarı)
Örnek 2: “Bu yılki KPSS’de Türkçe sorularının tamamını doğru yapmayı hedefliyorum.”
Analiz: Zihinde kurulan bir hedef/proje. (Tasarı)
Örnek 3: “Yeni romanımda köy hayatını farklı bir bakış açısıyla ele alacağım.”
Analiz: Yazarın çalışma masasındaki planı. (Tasarı)
4. Kritik Ayrım: Tasarı vs. Beklenti
Sınavda ikisini birbirinden ayırmak için şu “Aktif-Pasif” dengesini kur:
| Özellik | TASARI (Plan) | BEKLENTİ |
| Rolün: | Aktif (Sen yapacaksın). | Pasif (Dışarıdan umuyorsun). |
| Kontrol: | Direksiyon senin elinde. | Direksiyon başkasında/doğada. |
| Örnek: | “Kitap okuyacağım.” | “Kitabın güzel çıkmasını umuyorum.” |
💡 Hafıza Çivisi (Akrostiş)
Tasarıyı unutmamak için “PROJE” kelimesini hatırla:
P – Planlanan iş.
R – Rota çizmek.
O – Olacak olanın taslağı.
J – Jeton düştü: “Ben yapacağım!”
E – Eylem öncesi düşünce.
⚠️ KPSS 2026 Altın Notu
Eğer cümlede “Keşke yapsaydım” (Hayıflanma) veya “Yapacağını sanmıştım” (Gerçekleşmemiş Beklenti) gibi geçmişe dönük bir üzüntü varsa o Tasarı olamaz. Tasarı her zaman yüzü geleceğe dönük, umutlu ve kararlı bir plan cümlesidir.
Yorum gönder